![](https://comforta.nl/wp-content/uploads/2023/05/logo.svg"){kind=logo}
De CSRD-regelgeving (Corporate Sustainability Reporting Directive) richt zich op duurzaamheidsrapportage, terwijl CSDDD (Corporate Sustainability Due Diligence Directive) draait om due-diligenceverplichtingen in de toeleveringsketen. Voor schoenenretailers betekent CSRD het rapporteren over milieu-impact en sociale praktijken, terwijl CSDDD vereist dat bedrijven actief mensenrechten en milieuproblemen in hun supplychain monitoren en aanpakken.
Wat betekenen CSRD en CSDDD eigenlijk voor de schoeiselbranche?
CSRD verplicht grote schoenenretailers om uitgebreid te rapporteren over hun duurzaamheidsprestaties, inclusief milieu-impact, arbeidsomstandigheden en governance. CSDDD gaat verder door bedrijven te verplichten actief mensenrechten en milieubescherming in hun hele toeleveringsketen te waarborgen, van grondstofwinning tot eindproduct.
De CSRD-regelgeving heeft specifieke gevolgen voor de schoeiselbranche, omdat deze industrie bekendstaat om complexe internationale toeleveringsketens. Schoenenretailers moeten rapporteren over hun CO2-uitstoot, waterverbruik, afvalproductie en de sociale impact van hun activiteiten. Dit omvat zowel directe operaties als indirecte effecten via leveranciers.
CSDDD verplicht schoenenretailers om een due-diligenceproces in te richten dat mensenrechten en milieubescherming waarborgt. Dit betekent het identificeren, voorkomen en aanpakken van risico’s zoals kinderarbeid op katoenplantages, gevaarlijke werkomstandigheden in fabrieken en vervuiling door leerproductie. Bedrijven moeten ook een klachtenmechanisme instellen voor stakeholders.
Voor de schoeiselbranche betekent dit concrete veranderingen in leverancierselectie en contractbeheer. Retailers moeten hun leveranciers van schoenen screenen op duurzaamheidscriteria en regelmatig monitoren op naleving van sociale en milieunormen.
Wanneer moeten schoenenretailers voldoen aan CSRD en CSDDD?
CSRD wordt gefaseerd ingevoerd vanaf 2024 voor grote beursgenoteerde bedrijven, uitbreidend naar grote niet-beursgenoteerde bedrijven in 2025 en kleinere beursgenoteerde bedrijven in 2026. CSDDD volgt een vergelijkbaar tijdschema, met implementatie vanaf 2027 voor de grootste bedrijven.
De drempelwaarden voor CSRD zijn helder gedefinieerd: bedrijven met meer dan 500 werknemers en een balanstotaal van € 20 miljoen of een netto-omzet van € 40 miljoen vallen onder de regelgeving. Voor CSDDD gelden hogere drempels: bedrijven met meer dan 1.000 werknemers en een wereldwijde omzet van € 450 miljoen, later uitgebreid naar bedrijven met 500 werknemers en € 150 miljoen omzet.
Nederlandse schoenenretailers moeten de implementatietijdlijn zorgvuldig volgen. Grote ketens vallen waarschijnlijk onder de eerste golf, terwijl middelgrote retailers meer tijd hebben om zich voor te bereiden. De gefaseerde invoering biedt kleinere bedrijven de kans om te leren van de ervaringen van grotere spelers.
Bedrijven die private-labelschoenen ontwikkelen, moeten extra aandacht besteden aan hun productieketens, omdat zij directe verantwoordelijkheid dragen voor de hele productiecyclus.
Wat is het verschil tussen rapportageverplichtingen onder CSRD en CSDDD?
CSRD vereist jaarlijkse duurzaamheidsrapporten met gestandaardiseerde metrics over milieu, sociale aspecten en governance. CSDDD daarentegen vereist doorlopende due-diligencerapportage over risicobeheersing en preventieve maatregelen in de toeleveringsketen, met focus op concrete acties en resultaten.
Onder CSRD moeten schoenenretailers rapporteren volgens de European Sustainability Reporting Standards (ESRS). Dit omvat kwantitatieve data over energieverbruik, afvalproductie, watergebruik en sociale indicatoren zoals diversiteit en arbeidsomstandigheden. De rapporten moeten extern gecontroleerd worden door accountants.
CSDDD-rapportage richt zich op het due-diligenceproces zelf. Bedrijven moeten documenteren hoe zij risico’s identificeren, welke preventieve maatregelen zij nemen en hoe zij omgaan met gevonden problemen. Dit vereist gedetailleerde supplychainmapping en regelmatige audits van leveranciers.
Het belangrijkste verschil ligt in de focus: CSRD meet en rapporteert impact, terwijl CSDDD actieve preventie en herstelmaatregelen vereist. Voor schoenenretailers betekent dit dat zij zowel hun eigen prestaties moeten meten als actief moeten ingrijpen bij problemen bij leveranciers.
Beide regelgevingen vereisen transparantie naar stakeholders, maar CSDDD gaat verder door een klachtenmechanisme en stakeholderconsultatie verplicht te stellen.
Hoe bereiden schoenenretailers zich voor op CSRD- en CSDDD-compliance?
Voorbereiding begint met het in kaart brengen van de volledige toeleveringsketen, van grondstofwinning tot eindverkoop. Schoenenretailers moeten dataverzamelsystemen opzetten voor duurzaamheidsmetrics en risicomonitoring implementeren. Een stapsgewijze aanpak, met prioritering van de grootste risico’s en impacts, werkt het beste.
De eerste stap is supplychainmapping. Retailers moeten hun leveranciers identificeren en categoriseren op basis van risico’s. Dit omvat niet alleen directe leveranciers van schoenen, maar ook leveranciers van materialen zoals leer, rubber en textiel. Voor elk niveau in de keten moeten risico’s worden beoordeeld.
Dataverzameling vormt de basis van compliance. Bedrijven moeten systemen implementeren om relevante ESG-data te verzamelen, zowel intern als bij leveranciers. Dit vereist investeringen in IT-systemen en training van personeel. Automatisering van dataverzameling, waar mogelijk, bespaart tijd en verbetert de nauwkeurigheid.
Het opzetten van monitoringsystemen is cruciaal voor CSDDD-compliance. Dit omvat regelmatige audits van leveranciers, klokkenluidersregelingen en stakeholderengagementprocessen. Schoenenretailers moeten procedures ontwikkelen voor het aanpakken van geïdentificeerde problemen.
Training en bewustwording binnen de organisatie zijn essentieel. Inkoopteams, kwaliteitsmanagers en senior management moeten begrijpen wat de regelgeving vereist en hoe dit hun dagelijkse werk beïnvloedt.
Voor kleinere retailers die samenwerken met groothandels, kan het nuttig zijn om samen te werken met leveranciers die al compliancesystemen hebben opgezet. Dit kan kosten besparen en het delen van expertise bevorderen.
De implementatie van CSRD en CSDDD vereist een langetermijnvisie en substantiële investeringen in systemen en processen. Vroege voorbereiding geeft bedrijven een concurrentievoordeel en vermindert het risico op non-compliance. Voor vragen over hoe deze regelgeving uw bedrijf beïnvloedt, kunt u contact opnemen voor advies over duurzaam supplychainmanagement.
Veelgestelde vragen
Wat gebeurt er als mijn schoenenretailbedrijf niet tijdig voldoet aan CSRD of CSDDD?
Non-compliance kan leiden tot aanzienlijke boetes tot 5% van de wereldwijde jaaromzet, reputatieschade en uitsluiting van overheidscontracten. Daarnaast kunnen belanghebbenden civiele procedures starten bij schendingen van CSDDD-verplichtingen. Het is daarom cruciaal om tijdig te beginnen met implementatie en professionele begeleiding te zoeken.
Hoe kan ik als kleinere schoenenretailer kosteneffectief voldoen aan deze regelgeving?
Kleinere retailers kunnen samenwerken met brancheorganisaties voor gedeelde audits en dataverzameling, gebruikmaken van bestaande certificeringen zoals BSCI of Fair Trade, en samenwerken met leveranciers die al compliancesystemen hebben opgezet. Ook het gefaseerd implementeren van maatregelen, beginnend bij de grootste risico's, helpt kosten te beheersen.
Welke specifieke data moet ik verzamelen van mijn schoenenleveranciers voor CSRD-rapportage?
Voor CSRD moet u van leveranciers data verzamelen over CO2-uitstoot, waterverbruik, afvalproductie, energieverbruik, arbeidsomstandigheden (veiligheid, lonen, werktijden), diversiteit in het personeelsbestand en gebruik van gevaarlijke stoffen in productieprocessen. Deze data moet meetbaar en verifieerbaar zijn volgens ESRS-standaarden.
Hoe vaak moet ik mijn leveranciers auditen onder CSDDD en wat moet ik controleren?
CSDDD vereist regelmatige monitoring, waarbij de frequentie afhangt van het risiconiveau van de leverancier. Hoog-risico leveranciers moeten jaarlijks geaudit worden, laag-risico leveranciers kunnen om de 2-3 jaar. Audits moeten focussen op mensenrechten, kinderarbeid, arbeidsomstandigheden, milieunormen en het bestaan van klachtenmechanismen.
Wat moet ik doen als ik mensenrechtenschendingen ontdek bij een leverancier?
Bij geconstateerde schendingen moet u onmiddellijk een herstelplan opstellen met de leverancier, slachtoffers compenseren waar nodig, en preventieve maatregelen implementeren. Als de leverancier niet meewerkt, bent u verplicht de samenwerking te beëindigen. Alle acties moeten gedocumenteerd worden voor CSDDD-rapportage.
Kan ik externe consultants inhuren voor CSRD en CSDDD compliance, en wat zijn de voordelen?
Ja, externe consultants kunnen waardevol zijn voor gap-analyses, systeemimplementatie en rapportage. Voordelen zijn toegang tot specialistische kennis, snellere implementatie en objectieve beoordeling van risico's. Zorg wel dat consultants ervaring hebben met de schoeiselbranche en de specifieke uitdagingen van internationale toeleveringsketens begrijpen.
Hoe communiceer ik de gevolgen van CSRD en CSDDD naar mijn inkoopteam en leveranciers?
Organiseer trainingsessies voor uw inkoopteam over de nieuwe vereisten en hun rol in compliance. Voor leveranciers kunt u informatiebijeenkomsten houden, duidelijke contractuele eisen stellen en ondersteuning bieden bij het implementeren van verbetermaatregelen. Transparante communicatie over verwachtingen en deadlines voorkomt misverstanden en bevordert samenwerking.