- Comforta

De CSRD-regelgeving verplicht bepaalde schoenenwinkels om uitgebreide duurzaamheidsrapportages op te stellen vanaf 2025. Deze Corporate Sustainability Reporting Directive geldt voor bedrijven die aan specifieke groottecriteria voldoen. Kleinere schoenenwinkels kunnen indirect beïnvloed worden via hun toeleveringsketen. Deze nieuwe Europese wetgeving brengt transparantievereisten met zich mee die de hele schoenenbranche raken.

Wat is de CSRD en waarom is dit belangrijk voor schoenenwinkels?

De CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) is een Europese richtlijn die bedrijven verplicht om gedetailleerd te rapporteren over hun duurzaamheidsprestaties. Deze wetgeving treedt gefaseerd in werking vanaf 2025 en vervangt de huidige niet-financiële rapportagerichtlijn.

Voor de Nederlandse schoenenbranche betekent dit een fundamentele verandering in de rapportageverplichtingen. Schoenenwinkels die boven de drempelwaarden uitkomen, moeten transparant zijn over hun milieu-impact, sociale verantwoordelijkheid en governancepraktijken. Dit omvat informatie over arbeidsomstandigheden in de toeleveringsketen, gebruikte materialen en CO2-uitstoot.

Ook kleinere schoenenbedrijven die niet direct onder de CSRD vallen, kunnen indirect beïnvloed worden. Grote retailers en internationale ketens vragen steeds vaker duurzaamheidsinformatie van hun leveranciers. Bedrijven zoals wij bij Comforta Footwear zien dat klanten meer interesse tonen in de herkomst en productiewijze van schoenen.

De regelgeving is ontstaan uit de behoefte aan meer transparantie over de impact van bedrijven op mens en milieu. Europa wil hiermee duurzame investeringen stimuleren en greenwashing tegengaan.

Welke schoenenwinkels vallen onder de CSRD-rapportageplicht?

Schoenenwinkels vallen onder de CSRD-rapportageplicht wanneer zij voldoen aan twee van de drie criteria: meer dan 250 werknemers, een balanstotaal boven € 25 miljoen of een netto-omzet van meer dan € 50 miljoen. Deze drempelwaarden gelden zowel voor retailers als groothandelsbedrijven in de schoenenbranche.

De implementatie gebeurt in fases. Grote beursgenoteerde bedrijven starten in 2025 met rapportage over 2024. Andere grote ondernemingen volgen in 2026 voor het boekjaar 2025. Beursgenoteerde kleine en middelgrote ondernemingen krijgen tot 2027 de tijd.

Voor de Nederlandse schoenenmarkt betekent dit dat vooral grotere ketens en internationale retailers direct onder de regelgeving vallen. Veel zelfstandige schoenenwinkels blijven onder de drempelwaarden, maar kunnen wel indirect beïnvloed worden via rapportageverzoeken van afnemers.

Moederbedrijven moeten ook rapporteren over hun dochterondernemingen. Dit betekent dat een kleine schoenenwinkel die deel uitmaakt van een grotere groep alsnog onder de rapportageplicht kan vallen. Neem contact met ons op als u twijfelt over uw rapportageverplichtingen.

Wat moet er precies gerapporteerd worden onder de CSRD voor schoenbedrijven?

Schoenbedrijven moeten rapporteren over drie hoofdcategorieën: milieu (klimaat, vervuiling, biodiversiteit), sociaal (arbeidsomstandigheden, mensenrechten, gemeenschappen) en governance (bedrijfsethiek, anticorruptie, politieke beïnvloeding). Deze rapportage moet plaatsvinden volgens gestandaardiseerde European Sustainability Reporting Standards (ESRS).

Voor de schoenenbranche zijn specifieke onderwerpen extra relevant. De toeleveringsketen vraagt bijzondere aandacht vanwege productie in verschillende landen met uiteenlopende arbeidsstandaarden. Bedrijven moeten rapporteren over leveranciersselectie, arbeidsomstandigheden in fabrieken en maatregelen tegen kinderarbeid.

Materiaalgebruik vormt een ander belangrijk rapportageonderdeel. Schoenbedrijven moeten transparant zijn over leerverwerking, synthetische materialen, chemicaliëngebruik en recyclingsmogelijkheden. Ook de CO2-uitstoot van transport en productie moet worden gerapporteerd.

De rapporten moeten het principe van dubbele materialiteit toepassen. Dit betekent dat bedrijven zowel rapporteren over hun impact op de samenleving en het milieu als over de manier waarop duurzaamheidsrisico’s hun eigen bedrijfsvoering beïnvloeden. Voor schoenenwinkels kan dit bijvoorbeeld betekenen dat zij rapporteren over watergebruik in de leerproductie én over hoe waterschaarste hun toeleveringsketen bedreigt.

Hoe kunnen schoenenwinkels zich voorbereiden op CSRD-compliance?

Schoenenwinkels kunnen zich voorbereiden door nu al een duurzaamheidsinventarisatie van hun bedrijfsvoering te maken. Begin met het in kaart brengen van uw toeleveringsketen, energieverbruik, afvalstromen en personeelsbeleid. Verzamel systematisch data over deze onderwerpen en stel processen op voor continue monitoring.

De tijdlijn voor voorbereiding hangt af van uw bedrijfsgrootte. Grote bedrijven die in 2025 moeten starten, hebben weinig voorbereidingstijd. Kleinere bedrijven kunnen de extra tijd gebruiken om geleidelijk systemen op te zetten en van de ervaringen van voorlopers te leren.

Investeer in geschikte software voor dataverzameling en rapportage. Veel bestaande bedrijfssystemen zijn niet ingericht op het verzamelen van duurzaamheidsdata. Ook training van personeel is essentieel, omdat CSRD-rapportage expertise vraagt die vaak nog niet in huis is.

Werk samen met uw toeleveringsketen. Vraag leveranciers om duurzaamheidsinformatie en stel waar nodig eisen aan hun rapportage. Bij private label-ontwikkeling kunnen duurzaamheidscriteria vanaf het begin worden meegenomen. Overweeg om klant te worden bij leveranciers die al voorbereid zijn op deze nieuwe vereisten.

De CSRD-regelgeving brengt uitdagingen, maar ook kansen voor de schoenenbranche. Bedrijven die zich goed voorbereiden, kunnen hun duurzaamheidsprestaties als concurrentievoordeel inzetten. Transparantie over verantwoorde productie en eerlijke arbeidsomstandigheden wordt steeds belangrijker voor consumenten en zakelijke afnemers. Door nu al te beginnen met dataverzameling en procesverbetering bent u voorbereid op de toekomstige rapportagevereisten en kunt u profiteren van de groeiende vraag naar duurzame schoenen.

Veelgestelde vragen

Wat zijn de boetes als mijn schoenenwinkel niet voldoet aan de CSRD-rapportagevereisten?

De boetes voor niet-naleving van CSRD variëren per EU-lidstaat, maar kunnen oplopen tot honderdduizenden euro's. In Nederland hanteert de AFM (Autoriteit Financiële Markten) een boetebeleid dat rekening houdt met de omvang van het bedrijf en de ernst van de overtreding. Daarnaast kunnen bedrijven hun beursnotering verliezen en lopen zij reputatierisico's bij klanten en investeerders.

Hoe lang duurt het om een volledig CSRD-rapport op te stellen voor een schoenenwinkel?

Voor bedrijven die voor het eerst een CSRD-rapport opstellen, duurt dit proces gemiddeld 6-12 maanden. Dit omvat dataverzameling, materialiteitsanalyse, opstellen van het rapport en externe verificatie. Ervaren bedrijven kunnen dit terugbrengen tot 3-6 maanden. De complexiteit van uw toeleveringsketen en de beschikbaarheid van bestaande duurzaamheidsdata bepalen grotendeels de benodigde tijd.

Moet ik externe hulp inhuren voor CSRD-compliance of kan ik dit intern regelen?

Hoewel interne uitvoering mogelijk is, raden experts aan om minimaal externe begeleiding in te schakelen voor de eerste rapportage. CSRD-rapporten vereisen specifieke expertise op het gebied van duurzaamheidsstandaarden, materialiteitsanalyse en verificatie. Veel bedrijven kiezen voor een hybride aanpak: externe consultancy voor opzet en training, gevolgd door interne uitvoering met periodieke externe ondersteuning.

Welke specifieke software-oplossingen zijn het meest geschikt voor schoenwinkels die CSRD-data moeten verzamelen?

Populaire CSRD-software voor retailbedrijven zijn Workiva, Sphera en Greenstone+. Voor kleinere schoenenwinkels kunnen betaalbare alternatieven zoals Plan A of Sustain.Life voldoende zijn. Belangrijk is dat de software integratie mogelijk maakt met uw bestaande ERP-systemen en specifieke modules heeft voor supply chain tracking, wat cruciaal is voor de schoenenbranche.

Hoe ga ik om met leveranciers die geen duurzaamheidsdata willen verstrekken?

Begin met het uitleggen van de wettelijke vereisten en de zakelijke noodzaak van transparantie. Bied ondersteuning aan door templates of training te verstrekken. Als leveranciers weigeren mee te werken, overweeg dan alternatieve leveranciers die wel transparant zijn. Documenteer alle pogingen tot samenwerking, want dit toont due diligence aan bij een eventuele audit. Sommige bedrijven hanteren uiteindelijk contractuele verplichtingen voor duurzaamheidsrapportage.

Wat gebeurt er als ik ontdek dat er problemen zijn in mijn toeleveringsketen tijdens de CSRD-voorbereiding?

Het ontdekken van problemen is juist het doel van CSRD-transparantie. Rapporteer eerlijk over gevonden issues en toon welke concrete acties u onderneemt om deze op te lossen. Stel een tijdlijn op voor verbetering en monitor de voortgang. Investeerders en stakeholders waarderen eerlijkheid en actiegerichtheid meer dan perfecte resultaten. Verzwijgen van bekende problemen kan later tot veel grotere reputatie- en juridische schade leiden.